ThanThiet.comThân Thiết
Hàn gắn khi xa cách

Nhóm bạn thân chia phe sau một chuyện: người đứng giữa làm gì để nhóm không tan

Hai người trong nhóm góp vốn làm ăn rồi đổ vỡ, nhóm chat im bặt, buổi gặp hằng năm bị huỷ. Người đứng giữa nói gì với từng bên, giữ nhóm thế nào mà không làm thẩm phán.

Overhead shot of a low table in a small tea shop, a Vietnamese woman in a lemon yellow t-shirt seated with three friends around a teapot and cups, midday light

Khi nhóm bạn thân chia phe vì chuyện giữa hai người, người đứng giữa giữ được nhóm bằng cách không làm thẩm phán: nghe riêng từng bên mà không chuyển lời, nói rõ mình không chọn phe, tách những buổi gặp chung để không ai bị ép ngồi cạnh người kia, và để hai người tự quyết chuyện của họ. Nhóm có thể đổi hình dạng, nhưng không cần tan.

Tình huống giả định: sáu người bạn thân từ thời đại học, nay ba mươi hai, ba mươi ba tuổi. Hai năm trước, V và X góp vốn mở một tiệm cà phê nhỏ. Tiệm lỗ, đóng sau mười tháng, hai người cãi nhau chuyện chia phần lỗ, mỗi người một bản tính toán. Nhóm chat từng sôi nổi giờ im bặt; ba người nghiêng về phía V, một người về phía X. Buổi họp mặt cuối năm, lần đầu tiên sau mười năm, bị huỷ. Chị Y là người còn lại, chơi thân với cả hai, và là người ai cũng nhắn để kể.

Người đứng giữa đang mang gì

Y nhận tin nhắn từ cả hai phía. V kể X tính sai, X kể V giấu chi phí. Ai cũng kết bằng một câu: "Bà thấy có đúng không?" Y nghe mà mệt, vì Y không ở trong tiệm đó, không thấy sổ sách, và thương cả hai. Gật đầu với V thì thấy có lỗi với X, im lặng thì sợ cả hai nghĩ mình đứng về phía kia.

Người đứng giữa hay rơi vào một trong hai cái bẫy. Bẫy thứ nhất là làm thẩm phán: xem lại các con số, phán ai đúng ai sai, rồi mất một người bạn. Bẫy thứ hai là làm người đưa tin: kể lại cho V những gì X nói, mong hai người hiểu nhau hơn, rồi lời đến tai mỗi bên đều méo đi và trận giận to thêm.

Hiểu được hai cái bẫy đó là để Y nhận ra vai của mình hẹp hơn mình tưởng. Y không cần giải quyết chuyện tiền của hai người. Y chỉ cần làm hai việc: giữ tình bạn riêng của mình với từng người, và giữ cho nhóm còn chỗ để gặp nhau.

Ba người bạn còn lại cũng đang khó xử theo kiểu của họ. Người nghiêng về V không hẳn vì nghĩ V đúng, mà vì V là người kể trước và kể nhiều hơn. Người đứng về phía X có khi chỉ vì thấy X lẻ loi. Phe trong nhóm bạn thường hình thành như vậy, do ai gọi điện trước chứ không do lý lẽ, và vì thế cũng có thể nới ra khi không ai còn cố kéo thêm người.

Nói rõ mình không chọn phe, mỗi bên một lần

Việc đầu tiên là nói thẳng, nói riêng với từng người, để họ thôi hỏi ý mình về chuyện tiệm. Y hẹn V ra quán trà quen, ngồi bàn thấp, gọi ấm trà sen V thích. Sau khi nghe V kể một lượt, Y nói: "V ơi, mình thương bà và thương cả X. Mình không ở trong tiệm nên mình không biết ai tính đúng. Mình không muốn đứng về phe nào, cũng không kể lại chuyện bà nói với X. Bà cứ kể với mình khi buồn, nhưng đừng hỏi mình ai đúng nha."

Với X, câu gần như y hệt, nói ở một buổi khác. Sự giống nhau là cố ý: nếu sau này hai người so lời Y, họ sẽ thấy Y nói thật với cả hai.

Nếu một bên phản ứng, kiểu "Vậy là bà nghĩ tao sai rồi", đáp: "Không. Mình không nghĩ ai sai cả, vì mình không biết. Mình chỉ biết mình muốn giữ cả hai." Đừng sa vào việc chứng minh mình công bằng bằng cách nêu ví dụ. Càng giải thích càng nghe như đang bào chữa.

Có một ngoại lệ: nếu một bên làm điều thật sự sai trái, như lừa tiền có chủ đích, đe doạ, bôi nhọ người kia trên mạng, Y có quyền và nên nói rõ quan điểm của mình về hành vi đó. Không chọn phe không có nghĩa là im lặng trước điều sai rõ ràng.

Người đứng giữa nên và không nên

Mấy việc dưới đây Y rút ra sau vài tháng, đa số là sau khi đã lỡ làm theo cột trái:

TránhThay bằng
Chuyển lời "X bảo là..." cho VKhông chuyển lời, kể cả lời tốt
Xem sổ sách để phân xử"Chuyện tiền hai người tự tính, mình không rành"
Lập nhóm chat riêng không có một ngườiGiữ nhóm cũ, gặp riêng thì gặp riêng
Ép hai người ngồi chung một bàn để "nói cho ra lẽ"Để hai người tự hẹn khi muốn
Nói xấu bên này để bên kia vuiChỉ nói về điều mình thấy quý ở mỗi người
Đăng ảnh buổi gặp có bên này mà thiếu bên kiaGặp nhỏ thì không cần đăng lên nhóm chung

Chuyện lập nhóm chat riêng là cái dễ làm nhất, vì tiện, nhưng cũng là cái người bị loại phát hiện nhanh nhất. Một lần thấy mình bị gạt ra khỏi nhóm, người đó sẽ coi như cả nhóm đã chọn phe.

Giữ nhóm: đổi kiểu gặp trong một năm

Nhóm không cần gặp đủ sáu người để còn là nhóm. Y làm thử như sau:

  1. Tháng đầu: không tổ chức gì cho cả nhóm. Để hai người dịu bớt. Trong nhóm chat chung, thỉnh thoảng gửi một tin vui vẻ không dính tới ai: ảnh con mèo, một bài hát cũ cả nhóm hay hát thời đại học.
  2. Tháng thứ hai, thứ ba: hẹn nhỏ ba bốn người, mỗi lần một nhóm khác nhau, ở quán trà quen. Không giấu, không đăng ảnh để khoe. Nếu ai hỏi, nói thật: "Tuần này mình đi trà với mấy đứa, lần sau rủ bà."
  3. Tháng thứ sáu: hỏi riêng từng người, V và X: "Cuối năm mình muốn họp mặt lại, có cả hai người. Bà thấy sao? Nếu chưa được thì mình làm hai buổi." Để hai người tự trả lời, không ép.
  4. Nếu cả hai đồng ý, chọn chỗ rộng, nhiều bàn, có hoạt động chung như ăn lẩu hay đi dã ngoại, để hai người không phải ngồi đối diện suốt buổi. Không phát biểu gì về chuyện cũ.
  5. Nếu một người chưa sẵn sàng, làm hai buổi nhỏ, và nói trước với cả hai để không ai thấy bị giấu.

Ghi vào sổ những buổi gặp, ai đi, ai vắng, ai có vẻ còn buồn. Không phải để theo dõi ai, mà để Y nhớ người nào lâu rồi chưa được rủ.

Những câu nói khi gặp riêng từng người

Gặp riêng không phải để nghe kể chuyện tiệm mãi. Sau lần đầu đã nghe hết, những lần sau Y lái cuộc gặp về đời sống của từng người, để họ nhớ rằng mình còn là bạn ngoài chuyện tiệm. Trước mỗi buổi, Y mở sổ, xem lần trước người đó kể gì: V đang ôn thi chứng chỉ, X vừa chuyển nhà.

Mở đầu bằng chuyện đó: "Thi chứng chỉ sao rồi V, có còn thức khuya không?" "Nhà mới của X có xa chỗ làm không, con đi học có quen chưa?" Nếu người kia lại quay về chuyện tiệm, Y nghe một lúc, rồi kéo nhẹ: "Ừ, mình biết bà còn bực. Mà kể mình nghe vụ thi đi."

Có một câu Y dùng khi thấy người bạn đã dịu đi một chút: "Hồi năm hai, bà với X thức trắng làm bài nhóm cho cả bọn, mình vẫn nhớ." Không khuyên làm hoà, không nói X đang nhớ V. Chỉ nhắc rằng tình bạn của hai người có một lịch sử dài hơn mười tháng làm ăn. Câu đó, nói đúng lúc, nhiều khi làm người nghe im lâu hơn bất kỳ lời khuyên nào.

Câu không nên nói: "X cũng hối lắm đó." Kể cả khi đúng, đó là lời của X, để X tự nói. Người nghe sẽ hoặc không tin, hoặc nghĩ Y được X nhờ, và mất lòng tin vào sự đứng giữa của Y.

Khi hai người tự tìm lại nhau, và khi họ không

Sau gần một năm, ở buổi lẩu cuối năm, V và X ngồi hai đầu bàn, chỉ chào nhau một câu. Nhưng lúc về, X nán lại giúp V dọn chén. Hai người nói chuyện mười phút ngoài cửa quán. Y không hỏi gì. Tuần sau V nhắn: "Bọn tao nói chuyện lại rồi, chuyện tiền tính lại rồi, mỗi đứa chịu một nửa. Cảm ơn bà nha." Y chỉ đáp: "Mình mừng lắm." Không cần biết chi tiết.

Không phải nhóm nào cũng có kết thúc như vậy. Có khi hai người không bao giờ thân lại, chỉ chấp nhận cùng có mặt trong một buổi họp mặt mỗi năm. Như vậy cũng là ổn. Nhóm vẫn còn, chỉ là có một sợi dây đã lỏng.

Có khi một người chọn rời nhóm. Lúc đó người đứng giữa vẫn có thể giữ tình bạn riêng với người rời đi, nhắn hỏi thăm, gặp riêng, mà không cần kéo họ quay lại. "Bà không vào nhóm cũng được, nhưng mình vẫn là bạn bà nha."

Y cũng cần nhớ chăm cho chính mình. Đứng giữa lâu rất mệt. Nếu thấy mình bị hút cạn, mỗi tối đều phải nghe hai bên kể, có quyền nói: "Hôm nay mình mệt, mình nói chuyện khác nha."

Phòng trước cho những lần sau

Chuyện V và X để lại một bài học mà cả nhóm sau đó tự thống nhất, không cần ai nói to: làm ăn với bạn thân thì viết ra giấy từ đầu. Ai góp bao nhiêu, ai làm việc gì, lỗ thì chia thế nào, có muốn dừng thì báo trước bao lâu. Ghi vào một bảng tính cả hai cùng xem được. Nghe như thiếu tình cảm, nhưng chính tờ giấy đó giữ được tình cảm khi tiệm lỗ.

Một thói quen nữa: trong nhóm, chuyện tiền bạc giữa hai người thì để hai người tự nói riêng, không mang vào nhóm chat chung. Một tin nhắn đòi tiền trước mặt bốn người khác làm người bị đòi mất mặt và người đứng ngoài khó xử.

Tự kiểm sau một năm: nhóm chat có còn ai gửi tin mỗi tuần không, buổi họp mặt cuối năm có diễn ra không, dù có đủ người hay không. Nếu có, nhóm đã qua được chuyện khó nhất của một nhóm bạn lâu năm: chuyện giữa hai người không còn quyết định số phận của cả nhóm.

Câu hỏi thường gặp

Hai người bạn trong nhóm giận nhau thì mình có nên chọn phe không?

Không nên, trừ khi một bên làm điều sai trái rõ ràng như lừa đảo hay đe doạ. Nói riêng với từng người rằng mình thương cả hai, không biết ai đúng, và không chuyển lời giữa hai bên.

Có nên chuyển lời tốt từ người này sang người kia không?

Không nên, kể cả lời tốt. Lời qua trung gian dễ méo, và người nghe hay nghĩ người kia nhờ mình nói thay. Để hai người tự nói với nhau khi họ sẵn sàng.

Nhóm bạn có người giận nhau thì có nên tổ chức họp mặt không?

Nên hỏi riêng từng người trước. Nếu cả hai đồng ý thì chọn chỗ rộng, có hoạt động chung để không ai phải ngồi đối diện suốt buổi. Nếu một người chưa sẵn sàng thì làm hai buổi nhỏ và nói rõ với cả hai.

Có nên lập nhóm chat riêng không có người đang giận không?

Không nên. Người bị gạt ra sẽ phát hiện sớm và coi như cả nhóm đã chọn phe. Giữ nhóm chung, còn gặp riêng thì gặp riêng mà không cần đăng ảnh lên.

Đứng giữa lâu thấy mệt thì phải làm sao?

Có quyền nói với cả hai rằng hôm nay mình mệt và muốn nói chuyện khác. Người đứng giữa không có nghĩa vụ nghe hết mọi lời kể, và giữ sức cho mình cũng là giữ được vai của mình lâu hơn.

Bạn bè góp vốn làm ăn thì nên làm gì để tránh giận nhau?

Viết ra từ đầu ai góp bao nhiêu, ai làm việc gì, lỗ chia thế nào và muốn dừng thì báo trước bao lâu, ghi vào một bảng cả hai cùng xem. Chuyện tiền giữa hai người thì nói riêng, không mang vào nhóm chung.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138