ThanThiet.comThân Thiết
Hàn gắn khi xa cách

Anh em ruột giận nhau lâu không nói chuyện: bắt đầu lại từ một việc nhỏ

Năm năm anh em chỉ gặp nhau ngày Tết, ngồi hai đầu mâm, mẹ đứng giữa. Bắt đầu lại từ một việc nhỏ, nói câu gì, khi nào nhắc chuyện cũ và đừng bắt mẹ làm người chuyển lời.

Two middle-aged Vietnamese brothers on the doorstep of an old house in a narrow alley, one in a bottle green sweater handing over a plain kraft paper box, soft overcast light

Anh em ruột giận nhau lâu năm thường không làm lành được bằng một cuộc nói chuyện lớn, mà bằng một việc nhỏ có thật trước, kiểu mang qua một món, sửa giúp một cái hỏng, rồi mới tới một câu nhận phần mình, ngắn, nói riêng hai người. Không nhờ mẹ chuyển lời, không chọn đúng ngày Tết để nói chuyện cũ, không đòi người kia xin lỗi lại. Giữa anh em, việc làm nói được nhiều thứ mà lời nói ngại nói.

Tình huống giả định: anh H bốn mươi lăm tuổi, em trai K bốn mươi. Năm năm trước K mở quán ăn, H can, K không nghe. Quán đóng cửa sau một năm. Trong bữa cơm ở nhà mẹ, H buột miệng trước cả nhà: "Nói rồi không nghe, giờ thì sao." K đứng dậy về. Từ đó hai anh em chỉ gặp nhau ngày Tết ở nhà mẹ, ngồi hai đầu mâm, nói với nhau đúng câu chào. Mẹ già rồi, lần nào cũng thở dài.

Mỗi người đang nghĩ gì sau năm năm

K không giận vì bị can. K giận vì câu nói đến đúng lúc mình thấp nhất, trước mặt vợ con và mẹ. Với K, câu đó nghĩa là "anh đứng xem mình ngã rồi đắc ý". Năm năm qua K đã đi làm lại, ổn định, nhưng mỗi lần nhìn anh, cái cảm giác bị nói lúc đó vẫn còn nguyên.

H thì nhớ khác. H can vì lo, vì đã thấy mấy người quen thua lỗ. Câu nói hôm đó là bực, là thương mà không biết nói, và H nghĩ em hiểu điều đó. H thấy em "giận dai", lâu dần H cũng tự ái lại: mình là anh, chẳng lẽ đi làm hoà với em.

Ở giữa là mẹ và hai chị em dâu. Mẹ thương cả hai, mỗi lần một đứa về lại khéo nhắc đứa kia, hai đứa đều thấy bị nhắc. Hai chị dâu vẫn nhắn nhau chuyện con cái nhưng ngại nói chuyện chồng. Con của hai nhà, đứa lớn nhất đã mười lăm tuổi, hỏi bố "sao mình ít qua nhà chú". Mỗi người trong nhà đều mang một mẩu của trận giận này, chỉ hai người trong cuộc là không đụng vào.

Vì sao bắt đầu bằng việc nhỏ chứ không bằng một cuộc nói chuyện

Đàn ông hay phụ nữ thì cũng vậy, anh chị em ruột lớn lên cùng nhau thường quen thương nhau bằng việc hơn bằng lời. Hồi nhỏ anh sửa xe đạp cho em, em lén để dành phần bánh cho anh, không ai nói "anh thương em". Tới lúc cần làm lành, bắt một trong hai người ngồi xuống nói chuyện tình cảm thẳng thắn thường làm cả hai cứng lại.

Một việc nhỏ có thật làm được ba điều: cho người kia thấy mình đang nghĩ tới họ, tạo ra một lần gặp mà không ai phải mất mặt, và để mở một khe cửa cho câu nói sau. Việc nhỏ ở đây là việc có lý do tự nhiên: ghé đưa ít rau ở quê mẹ gửi, mang trả cái thang mượn từ năm nào, hỏi mượn bộ dụng cụ, chở mẹ qua nhà em chơi rồi ở lại uống nước.

Điều kiện là việc đó phải có ích hoặc có lý do thật, không phải cái cớ lộ liễu. K hay mất điện vì nhà cũ dây yếu, H làm điện nước giỏi. Một buổi sáng chủ nhật H nhắn: "Mẹ bảo nhà chú hay nhảy cầu dao. Sáng mai anh rảnh, ghé xem cho, chú có nhà không?" Câu này không nhắc chuyện cũ, không xin lỗi, nhưng ai trong nhà cũng hiểu là gì.

Thứ tự mấy tuần đầu

Không cần làm hết trong một lần. Đi từng bước, mỗi bước cách nhau vài ngày đến một tuần:

  1. Tuần đầu: một tin nhắn có việc cụ thể như trên, gửi riêng cho anh hoặc em, không gửi qua mẹ, không gửi qua vợ chồng. Nếu số điện thoại đã lâu không dùng, nhắn qua Zalo, giờ nghỉ trưa hoặc tối sớm.
  2. Lần gặp đầu: đến làm đúng việc đã nói, xong việc thì ngồi uống nước mười lăm hai mươi phút, nói chuyện con cái, công việc, sức khoẻ mẹ. Đứng dậy về trước khi hết chuyện. Không nhắc chuyện cũ lần này.
  3. Ghi vào sổ người thân vài dòng sau buổi đó: em giờ làm ở đâu, con em học lớp mấy, em có nhắc tới điều gì đang lo. Năm năm không nói chuyện là năm năm mình không biết gì, sổ giúp lần sau hỏi đúng.
  4. Lần thứ hai hoặc thứ ba: khi đã thấy bớt cứng, nói câu nhận phần mình, ở chỗ riêng hai anh em, ví dụ lúc đứng ở bậc cửa trước khi về.
  5. Sau đó: rủ một việc chung có con cái hai nhà, như chở bọn nhỏ đi bơi, hoặc cùng sửa lại cái mái nhà mẹ. Việc chung giúp quen lại nhau mà không cần ngồi đối diện.

Người anh hay người em nào mở lời trước cũng được. Thứ bậc trong nhà không quyết định ai phải chịu lép; người mở lời là người thương mẹ và thương cái nhà này nhiều hơn cái tự ái của mình một chút.

Câu nhận phần mình: nói ở bậc cửa, không phải ở mâm cơm

Đừng chọn ngày Tết hay bữa cơm đông người để nói chuyện cũ, vì ai cũng đang phải giữ mặt trước họ hàng và con cháu. Chọn lúc chỉ hai người, ngắn, trước khi về, khi người kia không phải đáp lại liền.

H nói với K lúc K tiễn ra cửa: "Chú này, cái câu anh nói hồi quán đóng, nói trước mặt cả nhà, là anh sai. Lúc đó chú đang khó mà anh không đỡ được câu nào cho tử tế. Anh xin lỗi." Nói xong thì về, không đứng chờ em trả lời.

Nếu là em nói với anh, khi mình cũng có phần như nói nặng lại hay bỏ về giữa bữa: "Anh ơi, hôm đó em bỏ về giữa bữa, để mẹ khóc cả tối. Em cũng sai phần em." Nếu là chị gái với em trai, hay hai chị em gái, giọng có thể mềm hơn: "Chị nghĩ lại rồi, mấy năm nay chị giận em vì một câu, mà chị cũng chưa từng hỏi em hôm đó em nghĩ gì."

Nếu người kia đáp lại bằng một câu giận, như "Giờ mới nói thì được gì", đáp nhẹ: "Ừ, muộn thật. Nhưng anh vẫn muốn nói." Không cãi lại. Không cần người kia nhận lỗi phần họ trong lúc đó.

Nói trước với vợ hoặc chồng mình, và với con

Trận giận giữa hai anh em sau năm năm không còn là chuyện của hai người. Vợ của K đã nghe chồng kể lại câu nói hôm đó không biết bao nhiêu lần, có khi còn giận thay chồng. Vợ của H thì thấy chồng tự ái, nhưng ngại nói. Nếu H tự dưng ghé nhà em mà vợ K không biết gì, chị ấy có thể tiếp lạnh, và buổi gặp đầu tiên hỏng trước khi kịp bắt đầu.

Nên nói với vợ hoặc chồng mình trước, đơn giản: "Anh định qua nhà chú K sửa điện, rồi tìm dịp nói chuyện cũ với chú. Em thấy sao?" Người bạn đời thường biết những điều mình không để ý, như dạo này em mình đang lo chuyện gì, chị dâu bên kia còn giận đến đâu. Nếu vợ chồng bên kia có vẻ còn giận, có thể nhờ hai chị em dâu vốn vẫn nhắn nhau nói trước một câu nhẹ, chỉ để báo anh sẽ ghé, không thay mình xin lỗi.

Với con, nhất là con đã lớn từ mười mấy tuổi, nói thật một câu cũng tốt: "Bố với chú giận nhau lâu rồi, phần nhiều là lỗi bố. Bố đang làm lành." Con lớn lên thấy người lớn nhận phần mình và sửa, học được nhiều hơn mọi lời dạy về tình anh em. Đừng kể cho con nghe chú sai chỗ nào, đừng để con mang giận thay mình sang thế hệ sau.

Những cách làm lành hay hỏng giữa anh em

Phần lớn những cách dưới đây đến từ người thứ ba muốn giúp, hoặc từ việc chọn sai chỗ sai lúc.

TránhThay bằng
Nhờ mẹ nói giúp "anh nó cũng hối rồi"Tự nhắn, tự đến, mẹ chỉ cần biết sau
Nói chuyện cũ trong mâm cơm ngày TếtNói riêng ở bậc cửa, ngày thường
Gửi tiền hoặc quà lớn thay lờiMột việc nhỏ có ích, rồi một câu nói
"Thôi anh em với nhau, bỏ qua đi"Gọi đúng tên câu đã nói và nhận nó
Kể lể ai đúng ai sai từ hồi nhỏChỉ nói chuyện của lần này
Để vợ chồng hai nhà đứng ra nói chuyệnHai người trong cuộc nói với nhau trước

Mẹ nói giúp là cách hay được dùng nhất và cũng hay hỏng nhất, vì người nghe luôn tự hỏi: sao anh ấy không tự nói, phải nhờ mẹ. Mẹ đã khổ ở giữa năm năm, đừng để mẹ làm thêm việc chuyển lời.

Khi nào chưa nên làm lành, và theo dõi sau một năm

Có những trường hợp không phải chuyện sĩ diện, mà là chuyện an toàn hoặc chuyện người kia chưa sẵn sàng:

  • Nếu trận giận từng có đánh nhau, đe doạ, hoặc một người vẫn hay say rượu rồi gây sự, đừng tự đến nhà người đó một mình. Giữ an toàn cho mình và con cái trước, gặp ở chỗ đông người nếu cần gặp, và nhờ người lớn trong nhà hoặc chính quyền xã, phường khi có dấu hiệu nguy hiểm.
  • Nếu đã nhắn và đến hai lần mà người kia vẫn từ chối gặp, lùi lại. Gửi lời hỏi thăm vào dịp sinh nhật hoặc khi mẹ ốm, không nhắc chuyện cũ, không trách.
  • Sau ba tháng, tự kiểm: hai anh em có nhắn riêng cho nhau chuyện gì không phải qua mẹ không. Có một lần là đã khác năm năm qua.
  • Sau một năm: Tết năm sau hai người có ngồi gần nhau trong mâm không, con cái hai nhà có qua lại chơi không. Ghi lại trong sổ những lần gặp, để thấy mình đã đi được bao xa.

Anh em có thể không thân như hồi nhỏ, và điều đó không sao. Mục tiêu là mẹ không phải thở dài nữa, và con cái hai nhà lớn lên biết mặt nhau, có anh chị em họ để chơi cùng.

Câu hỏi thường gặp

Anh em giận nhau lâu năm thì ai nên làm lành trước?

Ai nhận ra trước thì làm trước, không phải đợi người làm anh hay người làm em. Thứ bậc trong nhà không quyết định ai phải chịu lép, và người mở lời thường là người thương cái nhà này hơn cái tự ái của mình.

Có nên nhờ bố mẹ nói giúp không?

Không nên. Lời qua mẹ dễ bị nghe thành "sao không tự nói", lại làm mẹ khổ thêm ở giữa. Tự nhắn hoặc tự đến, sau đó mẹ chỉ cần biết là hai anh em đã nói chuyện lại.

Ngày Tết có phải dịp tốt để làm lành không?

Ngày Tết hợp để chào nhau tử tế, không hợp để nói chuyện cũ, vì đông người và ai cũng phải giữ mặt. Nói chuyện nhận lỗi nên để ngày thường, chỉ hai người, ngắn gọn.

Làm sao mở lời khi đã năm năm không nói chuyện?

Bắt đầu bằng một việc nhỏ có lý do thật, như mang đồ mẹ gửi hay ghé sửa giúp một thứ hỏng. Lần gặp đầu không nhắc chuyện cũ, đến lần thứ hai hoặc thứ ba mới nói câu nhận phần mình.

Nếu anh hoặc em từng đánh, đe doạ mình thì có nên làm lành không?

An toàn của mình và con cái phải đặt trước. Đừng tự đến gặp một mình, gặp ở chỗ đông người nếu cần, và nhờ người lớn trong nhà hoặc chính quyền xã, phường khi có dấu hiệu nguy hiểm. Không ai buộc bạn phải hàn gắn trong trường hợp đó.

Làm lành rồi mà vẫn không thân như xưa thì sao?

Điều đó bình thường sau nhiều năm. Giữ những việc nhỏ đều đặn, để con cái hai nhà qua lại với nhau, và chấp nhận một kiểu thân mới, ít lời hơn nhưng không còn tránh mặt nhau.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138